Olivia Fane
Uit liefde voor Joshia
Oorspronkelijke titel: On Loving Joshia
Vertaling: Lidwien Biekmann & Wim Scherpenisse
336 pagina's | Nieuw Amsterdam | Februari 2012



Het boek "Uit liefde voor Josiah" begint in een psychiatrische instelling. Het is de vraag of Eve daar thuishoort ("ze was een wonder der natuur en een natuurramp"), maar de kiem van de problemen worden gelegd als de leraar van de middelbare school waarmee ze een relatie heeft zelfmoord pleegt.
Ze gaat op eigen kracht studeren, maar na een uit de hand gelopen weddenschap op sexueel gebied wordt ze (tijdelijk) opgenomen in de instelling voor onderzoek. Daar is dokter Fothering in opleiding, die valt voor deze knappe en intelligente vrouw en gaat op haar casus promoveren, dus Eve moet in de instelling blijven. Daat wordt Eve zwanger van Gibson, een zwak begaafde, maar wel lieve tuinman. Ze gaan beschermd wonen buiten de inrichting en Josiah wordt geboren. Als Josiah naar school moet en Eve niet van plan is hem te laten gaan, wordt hij door de kinderbescherming weggehaald bij zijn ouders op een zeer liefdeloze manier. Zijn vader kan dit niet aan en moet weer worden opgenomen in de instelling, de moeder vlucht naar het buitenland, nadat ze enkele scholen in de brand heeft proberen te steken.

Het volgende deel van het boek gaat over de periode dat Josiah zo'n 15 jaar is. Hij botst op straat tegen Thomas Marius aan, een leraar klassieke talen aan een College. Josiah wil graag latijn leren. Zijn moeder heeft hem daar al in onderwezen en hij vindt Thomas bijzonder. Thomas is ge´ntrigeerd door de jongen, hij wil hem graag les geven, maar vooral ook beter leren kennen. Hij realiseert zich dat dit pedofiele neigingen zijn en worstelt daar enorm mee. Elke zaterdag geeft hij Josiah les en uiteindelijk gaan ze ook samen op vakantie naar Sienna in Italie. Josiah doet alsof hij toestemming heeft van zijn voogd, maar de brief heeft hij zelf geschreven en zijn spullen zijn niet echt goed opgeborgen in het kindertehuis, dus zijn paspoort heeft hij zo te pakken.
In Sienna kent Thomas via Italiaanse kennissen een verlaten schuur waar ze naar toe gaan en er wordt veel nadruk gelegd op het feit dat er maar 1 matras is van 80 cm breed. Ze zien veel van de omgeving, zijn veel buiten: Josiah leert veel, Thomas geniet. Maar na vier weken moeten ze weer terug. Thomas wordt op het vliegveld opgepakt voor ontvoering van een minderjarige en op verdenking van pedosexualiteit. Dat laatste wordt uitgezocht door de advocaat van Thomas. Josiah geeft aan dat er geen sex is geweest in Italie, "het was liefde". Tijdens de rechtzaak zegt Thomas zelf dat hij schuldig is en wordt tot 3 jaar cel veroordeeld.

Een paar jaar later wordt Josiah toegewezen aan een reclasseringsambtenaar die er een nogal bijzondere manier van doen op na houdt. Zij gaat met Josiah naar de plek waar hij brand heeft gesticht (de reden waarom hij in handen van justitie terecht is gekomen). Zij "valt voor hem" en ze krijgen een relatie. Ze vindt in het dossier een brief van zijn moeder uit Italie en zorgt ervoor dat Eve terugkomt naar Engeland. Moeder en zoon worden herenigd en samen gaan ze Thomas ophalen die dan net vrijkomt uit de gevangenis.

Ik ben niet echt enthousiast over het boek. In eerste instantie is het voor mij bij een boek belangrijk of het verhaal loopt, of ik er in wordt meegenomen. Dat was hier ten dele en dan met name in de beschrijvende delen van de psychiatrische instellingen, het kindertehuis en de reclassering. Dat boeide me wel. Het beschrijvende van het College, de lessen latijn en van de reis naar Italie vond ik minder. De schrijfster heeft Klassieke talen in Cambridge gestudeerd, werkte als reclasseringsambtenaar en studeerde vervolgens theologie. Ik heb de indruk dat ze deze drie 'werelden' in het boek heeft willen samenbrengen, maar dat dit niet op een evenwichtige manier is gelukt.

Dan de beschrijving van de emoties: de centrale vraag van het boek lijkt te zijn "wat is liefde", maar als je dat thema wil oppakken, moet de beschrijving van de emoties wel kloppen bij de personages en in het verhaal. Dat gevoel kreeg ik niet. Soms worden er heel heftige dingen gezegd en kabbelt in de volgende zin het verhaal weer verder. Soms wordt er al tijdens de beschrijving van een emotie commentaar geleverd op hetgeen wordt gezegd. Soms gebruikt ze een soort voice-over of alleswetende verteller en dan bekroop me steeds het gevoel: "wat wil je nou zeggen?"

Wat wel goed is, is dat ze je aan het denken zet over de (on)mogelijkheid van een liefde tussen volwassenen en pubers. Volwassenen die jongeren die aan hen zijn toevertrouwd echt iets willen leren en waartussen een relatie ontstaat. Tot hoever kan en mag die relatie gaan. En zeker bij jongeren die heel anders zijn dan alle anderen en waarbij er vanuit de jongere een behoefte is die niet wordt vervult door volwassenen uit zijn/haar eigen omgeving, zoals de ouders. Lastig.
Ik werd dit weekend in twee artikelen geconfronteerd met ditzelfde onderwerp/dit soort keuzes: Het eerste was een artikel van Ted van Lieshout vanuit zijn eigen persoonlijke ervaring. Ook verwoord in zijn pasverschenen boek "Mijn meneer" waarin hij een heel genuanceerd verhaal vertelt over zijn misbruik door een volwassen man. Het tweede was een artikell van Bram Bakker, psychiater die veel in de media verschijnt en niet onomstreden is. Hij zoekt de grenzen op, vertelt hij, "want in het grensgebied ligt de winst. Als ik uit conservatieve overwegingen niet verder probeer te gaan in de behandeling van een patient, dan onthou ik die patient ook een kans."

Als laatste een regel waar ik me nogal beledigd door voelde. Een tussenopmerking na een latijnse tekst: "En dat betekent, voor de minder hoogopgeleiden onder u:", waarna de vertaling in het Nederlands volgde. De hoogst opgeleiden zijn degenen die een latijnse tekst kunnen vertalen?? Of staat er in het Engels iets anders en ligt het aan de vertaling? Of komt hier mijn eigen frustratie boven dat ik "alleen maar" VWO heb gedaan en geen gymnasium voor ik ging studeren? Ik vermoed dat iemand die latijn heeft gehad wel meer in dit boek zal herkennen en er dus wellicht ook meer van zal genieten. .



 

Marike







uit liefde


olivia fane

Olivia Fane




Boekgrrls

Laatste keer bijgewerkt: 13/01/12  janneke