Herman Hesse Demian en Reis naar het morgenland


Demian

Deze roman speelt zich af in de tijd zo ongeveer tussen 1905 en 1919. Verhaal wordt ook chronolgisch verteld. De hoofdpersoon is Emil Sinclair, zoon uit een gegoede familie. Waarschijnlijk Duits, maar afkomst en steden waarin eea plaatsvindt, spelen nauwelijks een rol.

Sinclair is 10 jaar oud als de roman begint. Hij ontmoet op toch wel zonderlinge wijze (Max) Demian, een iets oudere jongen die ook bij hem op school zit en met zijn moeder net in hun stad is komen wonen. Demian maakt een wijze en volwassen indruk, waardoor ook docenten geimponeerd zijn. Sinclair staat onder negatieve invloed van Franz Kromer, die Sinclair dwingt geld te stelen van zijn ouders. Demian zorgt ervoor dat Sinclair geen last meer heeft van Kromer. De wijze waarop is Sinclair niet bekend. Beide praten hier ook niet over. Het zorgt wel voor een jarenlange verbondenheid. Sinclair maakt zich los van zijn ouders en van zijn zussen. Hij herkent in Demian een zielsverwant, maar loopt daar jarenlang voor weg. Demian ziet in Sinclair ook het "Kain-teken". Demian is ervan overtuigd dat de wereld 2 kanten heeft: goed en slecht en dat niemand kan zeggen wat de definitie daarvan is. Tevens is hij ervan overtuigd dat je kan laten gebeuren wat je wenst. Zo komt Demian uiteindelijk -na een aantal keren te zijn verplaatst- naast Sinclair in de bank terecht tijdens catechisatie-les, puur omdat hij dat wil.

De roman vertelt de zoektocht van Sinclair naar zichzelf in de tijd naar volwassenheid. Het is ook een roman van een jongen die dweept met een oudere vrouw (de moeder van Demian). Volg je instinct, je inzicht, je dromen, je invallen. En loop niet weg voor de mystieke kant van het leven. Niet alles valt rationeel te verklaren. Voor Sinclair gaat dat met vallen en opstaan.

Tja, het is een wonderlijk boek, het voelde wel enigzins gedateerd aan, maar de kern van het verhaal heeft nog niet aan kracht verloren. Er zitten situaties in het verhaal die wat sprookjesachtig aan doen. Ik kan me goed voorstellen dat dit boek destijds (vlak na W.O.I) als een bom is ingeslagen. Dit soort boeken waren in die tijd erg vreemd. Ik denk dat je jonge generatie er veel "steun" aan heeft gehad.

Reis naar het morgenland


De hoofdpersoon is H.H. en dat zal wel Hesse zelf zijn. Het is een kort verhaal van H. die met weemoed terugkijkt naar zijn lidmaatschap van "het verbond". Een gezelschap op reis naar het morgenland (de bestemming lijkt meer fictie dan realiteit). Het gezelschap valt uit elkaar (de reis wordt aburpt beeindigd) en H. analyseert waarom dit zo heeft kunnen gebeuren. Volgens H. is Leo daarvan de oorzaak. Leo was een van de mensen die zichzelf wegcijferde. Hij heeft het gezelschap plotseling verlaten en volgens H. inclusief een aantal bijzondere eigendommen van de andere leden van het gezelschap incl. de verbondsakte. Jaren later komt H. Leo toevallig tegen en blijkt Leo niet te zijn wat H. dacht. Al snel volgt de ontknoping en blijkt dat het verbond nog bestaat en dat H.'s zienswijze zo ingewisseld kan worden voor 10 andere versie. H. blijkt de uiteindelijk deserteur te zijn en niet Leo.

Ook hier een tja, het is mooi om te lezen, maar ik weet niet zeker of ik het allemaal goed doorgrond. Het lijkt een verhaal te zijn waarin H. waarschuwt voor grote ego's en het belang van mensen die een dienende rol hebben in de maatschappij. Zij zijn immers de pijlers hiervan. Het lijkt ook te willen vertellen dat je je niet blind moet staren op bepaalde zaken uit het verleden (de abrupt afgebroken reis) en daarover moet blijven treuren. Ook hier lijkt Hesse weer te willen vertellen dat je jou weigen leven moet bepalen en "bouwen".


Marjan

 

 


Eerder door de grrls besproken romans van Hesse:

Pocket uit 2001
isbn 9023400879
De Bezige
254 pagina's
Oorspronkelijke uitgaven: 1919 en 1932
 

Boekgrrls

Laatste keer bijgewerkt: 07/08/06  Eisjen

Terug naar top pagina