Voor De Duivenhoudsters verdiepte de Amerikaanse schrijfster
Alice Hoffman zich in de geschiedenis van Masada, een vestingstad op
een hoge rots bij de Dode Zee in Israël, waar na de verwoesting van
Jeruzalem en de Joodse Tempel in 70 na Chr. een groep van ruim
negenhonderd Zeloten hevig verzet bood tegen het Romeinse leger. Door
de verhalen van geschiedschrijver Flavius Josephus weten we dat toen de
Romeinen na een lange belegering Masada in 73 na Chr. innamen ze daar
de dode lichamen aantroffen van de inwoners die massaal zelfmoord
hadden gepleegd. In de mythische vormen die deze belegering in de loop
der jaren aannam wordt verteld dat twee vrouwen en vijf kinderen de
dramatische afloop hebben overleefd. Voor Alice Hoffman een prikkelend
gegeven om daar haar eerste historische roman op te baseren.
Het verhaal draait om vier vrouwen die in Masada de taak
hebben de eieren van de duiven te rapen, de hokken schoon te houden en
de duivenmest over de weinig vruchtbare grond te verdelen. In een
structuur de de schrijfster vaker toepast krijgt ieder van deze vrouwen
haar eigen deel in het boek. Ze vertellen alle vier hun levensverhaal
en hoe ze afzonderlijk van elkaar langs het smalle Slangenpad opklimmen
naar, wat ze dachten, een veilig toevluchtsoord zou zijn. Zo maken we
kennis met Sjira, de heks van Moab, een oude wijze vrouw met veel
kennis van kruiden en oude magie. Op jonge leeftijd werd zij verliefd
op haar getrouwde neef Ben Jaïr, die later in Masada de leider van de
opstandige Zeloten is. Onder druk van zijn familie stuurde hij destijds
zijn inmiddels zwangere nichtje de woestijn in, waar een rijke zakenman
uit Moab zich om haar lot bekommerde. Door middel van een stel duiven
bleven de ex-geliefden contact met elkaar houden en alhoewel het geloof
in de oude magie door de hoge priesters verboden is wordt Sjira's
kennis en kunde menigmaal ingeroepen bij liefdesperikelen, ziektes,
bevallingen en ook ongewenste zwangerschappen. Aziza, de oudste dochter
van Sjira werd in eerste instantie als een jongen opgevoed, maar
eenmaal op weg naar Masada wordt ze door haar moeder weer
getransformeerd tot meisje. Maar het vrouw zijn is voor haar een zware
last en beïnvloed haar relatie met Amram, de grootste krijger onder de
Zeloten. Aziza beoefent in het geheim (en daarbij geholpen door een
krijgsgevangene) het boogschieten en wordt een vaardig krijger. Revka's
gelukkige leven als bakkersvrouw wordt ruw verstoord wanneer haar man
door de Romeinen wordt vermoord. Ze vlucht met het gezin van haar
dochter de woestijn in, waar na een afschuwelijk voorval haar twee
kleinzoons letterlijk met stomheid geslagen zijn en haar vredelievende
schoonzoon verandert in een even wraakzuchtige als onverschrokken
krijger. Maar De Duivenhoudster begint met het verhaal van de
roodharige Jaël, de dochter van een sluipmoordenaar die haar niet kan
luchten of zien omdat haar geboorte zijn vrouw het leven kostte. Ze
wordt door hem als een slaaf behandeld en zo veel mogelijk genegeerd.
Toch neemt hij haar na de verwoesting van de tempel mee op zijn vlucht
naar Masada, waar haar oudere broer Amram inmiddels zijn bestemming
heeft gevonden. In de uitgestrekte woestijn
is ze blij met het gezelschap van Ben Simon en zijn gezin, maar de
ondraaglijke hitte eist haar tol. Zwanger en met een gebroken
hart arriveert zij in de vestingstad, waar ze samen met de andere
bewoners ziet hoe in de loop der jaren de voorraden slinken en de
vijand steeds dichterbij komt.
Ik moest er even inkomen in dit imposante verhaal. Het
eerste deel was met name wennen aan de manier waarop Alice Hoffmann
schrijft: groots en dramatisch. Maar al gauw werd ik meegesleept door
het verhaal van Revka en toen wilde ik vooral weten wie en op welke
wijze het drama dat nog moest komen zouden overleven. Voordat het zover
was leek het of Alice Hoffman alle kennis die ze opgedaan had in haar
grondige research een plaatsje wilde geven in het verhaal. Dat maakte
dat er, hoewel op zich best interessant, naar mijn gevoel net iets te
veel (herhalingen) over de kruidengeneeswijzen en de oude rituelen in
stond. Ook vier krachtige vrouwen zorgen in grote lijnen voor vier keer
hetzelfde thema, hoezeer ook hun verhalen verschillen. Maar dit alles
doet niets af aan de gepassioneerde wijze waarop Alice Hoffman deze
roman geschreven heeft. Het is overduidelijk dat ze haar hele ziel en
zaligheid in dit boek gelegd heeft. Naast dat het veel historische
informatie bevat is het alleen daarom al het lezen meer dan waard.
Janneke
|
Boektrailer
Leesfragment
Alice Hoffman
Masada
|
