Het
bezoek van de lijfarts is wellicht het meest merkwaardige boek dat ik in
2004 heb gelezen. Het boek is een historische roman, gebaseerd op het
leven van de Deense koning Christian VII. Dat het verhaal op feiten
berust, maakt het des te merkwaardiger. Dat zoiets bestaan heeft, zou ik
me zonder dit boek niet hebben kunnen voorstellen! Het boek heeft me van
begin tot eind in de greep gehouden.
Het verhaal gaat over de Deense
koning Christian VII. Deze jongen wordt in 1766 op 17 jarige leeftijd tot
koning gekroond. Hij lijdt aan waanvoorstellingen en is eigenlijk niet
geschikt om dit ambt te vervullen. Hoewel regelmatig de indruk wordt
gewekt dat hij intelligent is (hij heeft bijvoorbeeld een intensieve
briefwisseling met Voltaire), krijgt hij het ook voor elkaar om met een
negerslaafje (dat hij als speeltje heeft gekregen) op zijn rug over de
binnenplaats te kruipen. En dat net terwijl er belangrijke Franse gezanten
op bezoek zijn.
Er wordt een huwelijk voor hem gearrangeerd metde Engelse
prinses Caroline Mathilde, die op dat moment ook nog maar 15 jaar is. Van
de huwelijkse plicht komt niets terecht, Christian weet niet wat van hem
verwacht wordt. Om Christian toch de kunstjes van de liefde bij te brengen
– er wordt immers verwacht dat hij op termijn nageslacht aflevert -
wordt er op een dag een prostituee bij hem afgeleverd Hij raakt zo onder de
indruk van deze dame, dat hij haar regelmatig gaat opzoeken. Dat leidt er
toe dat zijn minister Guldberg besluit haar het land uit te sturen.
Christian besluit dan met Caroline Mathilde op zoek te gaan naar haar,
onder het voorwendsel dat hij de Europese steden gaat bezoeken. De
minister stelt een lijfarts aan om de (gezondheidstoestand van de) koning
in de gaten te houden. Deze lijfarts is Johann Friedrich Struensee. De
lijfarts is begaan met het lot van Christian en probeert hem zo goed
mogelijk te helpen. Hij krijgt steeds meer macht en neemt uiteindelijk de
regering van het land over. Dat is op zich nog begrijpelijk want de koning
is niet tot regeren in staat.
Struensee is een aanhanger van de
Verlichting en gebruikt de macht om een aantal hervorminge door te voeren.
Hij vaardigt meer dan 600 decreten uit, waaronder het afschaffen van het
lijfeigenschap. Struensee en Caroline Mathilde krijgen na verloop van tijd
een verhouding met elkaar, wat resulteert in de geboorte van een dochter.
Dit wordt door tegenstanders van Struensee gebruikt om de lijfarts
gevangen te zetten en ter dood te laten veroordelen.
Dinie
Merkwaardig?
Ik kwam eerder op onthutsend. Had de indruk dat de machtige hovelingen
de jonge prins opzettelijk in de war brachten om zich te kunnen
verzekeren van de macht. Toen Struensee in beeld kwam, was het al te
laat. Tragisch dat Christian als kind tegenover machtsbeluste
volwassenen geen kant op kon. Vond het een prachtig boek, zo goed
geschreven ook.
Jop
Wat
bedoel je met dat het het wellicht het meest merkwaardige boek is dat je
in 2004 hebt gelezen? Ik vond het echt triest en onheilzwanger,
misschien ook door mijn schoolkennis van de historische feiten.
Jonna
Zeker
het is onthutsend! Wellicht is hilarisch niet het goede woord. Ik vind
dit typisch iets wat hoort bij de koningshuizen. Omdat je bij je
geboorte ervoor bestemd bent, zul je ook koning worden. Zeker is het
triest voor Christian, vooral als je het in die tijd plaatst. Wat zou nu
gebeuren als wij een gekke prins hadden? Dat is toch tegenwoordig niet
meer voor te stellen! Wat ik merwaardig vond is dat iedereen het normaal
scheen te vinden dat hij koning werd en dat zijn tante ook nog liefst
zijn neef die al evenmin geschikt hiervoor was op de troon had. Niemand
die er schijnbaar vraagtekens bij zette en iedereen er zijn voordeel mee
deed. Wat dat betreft was het begrijpelijk dat Struensee de macht
overnam. Als hij het niet had gedaan, dan wel een ander, kijk maar naar
die Guldberg,
die ook zijn portie
meedeed hierin.
Dinie
Omdat
alleen mensen van koninklijke bloede koning konden worden was een gekke
koning de enige manier voor buitenstaanders om macht te krijgen.
Tegenwoordig stel je je kandidaat voor de tweede kamer.
Jonna
