Jenny Diski: Moederziel


De hoofdpersoon is een anencephalitische baby, een kind zonder grote  hersenen, die ten hoogste twee jaar leven zal. Zij vertelt het verhaal tegen een verzonnen bijfiguur. Hun dialoog onderbreekt af en toe het verhaal dat ze vertelt, en dat gaat over haar moeder Frances. Waarom heeft Frances zich niet laten aborteren, toen ze in haar derde maand hoorde dat het kind geen levenskansen had?

Frances is de dochter van mislukte ouders: haar vader wist in de oorlog goed te verdienen door zijn zwarte handel, maar toen de oorlog voorbij was redde hij het niet. Daardoor vallen de dromen van haar moeder in duigen, zij raakt aan de drank. Maar: dochter Frances wordt streng opgevoed tot een keurig en gehoorzaam meisje, want zij moet de facade naar de buitenwereld ophouden. Dat kan natuurlijk niet goed gaan, Frances komt op haar eigen manier in opstand.

Er is één alleswetende verteller, die wisselend in de hoofden van verschillende personages duikt. De taal is kort maar krachtig, geen hoogdravend taalgebruik. Humor is aanwezig. Het bizarre element ook. Een heel aardig boek.

Zo te lezen redelijk autobiografisch. Ooit las ik 'Skating to Antartica' van Diski, over haar ellendige jeugd, waarin ze terugkeert naar de omgeving waar ze opgroeide en buren vraagt 'Waarom grepen jullie niet in?'. Het is een tamelijk gruwelijk verhaal maar vrij terughoudend opgeschreven, afgewisseld met het verslag van Diski's reis naar Antarctica. Juist door die terughoudende schrijftrant maakte het indruk. De titel roept nog steeds het beeld op van een kind, van alles en iedereen verlaten op een enorme ijsvlakte. Ik heb later nog wel andere boeken van Jenny Diski gelezen maar die bleven in de schaduw van dit boek staan.

Terwijl voor mij 'Onnatuurlijk' het boek van Diski is dat me het meest bijstaat. Onafhankelijke vrouw krijgt verhouding met onduidelijke (dus) mysterieuze meneer. Duidelijk alleen is dat ze (de vrouw) door hun SM experimenten langzaaman steeds meer gebonden lijkt aan die man. Een goed geschreven spannend verhaal (want naast haar sexuele ontdekkingen is er ook nog een kind vermist). 

Een heel aardig boek? Wat ik zo lees lijkt het me vrij heftig. Jenny Diski heeft zelf ook een vrij ellendige jeugd gehad. Ik denk dat dit verhaal deels autobiografisch is. Ik vond deze informatie over Diski, nieuwsgierig als ik was naar deze schrijfster met zo'n aparte naam

'My mother doesn't occur in my life. For as long as I can remember, she was saying, "I wish you'd never been born. You're useless, you should have been strangled at birth."'

Harmonieus was de verhouding tussen de Engelse schrijfster Jenny Diski en haar moeder bepaald niet te noemen. De sporen daarvan zijn terug te vinden in haar romans en verhalen Van de naam waaronder ze in 1947 werd geboren (Jennifer Simmonds) deed Jenny Diski afstand toen ze zich na een zeer roerige jeugd definitief had losgemaakt van haar moeder. Opgegroeid als dochter van ouders die afstamden van Poolse en Russische joden merkte ze al jong dat ze 'anders' was. Haar vader ging regelmatig weg bij zijn vrouw en kind, wat definitief werd toen Jenny elf was. Haar moeder was driftig en kreeg zenuwinstortingen als haar man weer eens vertrok. Alleen gebleven met haar moeder, kwam er een eind aan het in financiële zin vrij comfortabele leven voor de jonge Jenny. Haar vader stuurde geen geld en al gauw stonden de deurwaarders op de stoep.

Op haar veertiende werd Diski in een psychiatrisch ziekenhuis opgenomen. De rechter stond niet toe dat ze naar een van haar ouders terugkeerde. De moeder van een schoolvriend bood aan haar in huis te nemen. In Schaatsen naar Antarctica wordt deze vrouw niet met name genoemd, maar in interviews heeft Diski verteld dat het om de schrijfster Doris Lessing ging. In een vraaggesprek zei Diski: 'Ze is de enige bij wie ik me zoiets als "familie" kan voorstellen.' Twee dagen na het overlijden van haar vader, in 1966, zag ze haar moeder voor het laatst. Enig schuldgevoel heeft ze daar niet over, ook niet nadat tenslotte haar dochter ontdekte dat haar oma al in 1988 overleed.


Bedankt voor de informatie! Ik vond het boek niet zo heftig hoor, al herken ik wel dingen die autobiografisch zijn (dus). Maar ze schrijft niet in de ik-vorm, ze neemt afstand. En je weet dat ik me niet zo inleef..geen idee hoe jij (jullie) het zouden ervaren! Ik begrijp wel dat ik meer van haar moet gaan lezen.

Contemporary writers over de schrijftser:
She published a volume of autobiography, Skating to Antarctica, in 1997, which was shortlisted for the Jewish Quarterly Literary Prize for Non-Fiction, and a book of essays, Don't, in 1998. Jenny Diski is also the author of two television plays, A Fair and Easy Passage, written for Channel 4 television, and The Ultimate Object of Desire.
Boekgrrls

Laatste keer bijgewerkt: 01/05/05  Eisjen

Terug naar top pagina